Biyoloji

Destek ve Hareket Sistemi (Biyoloji)

Bir Hücrelilerde Destek ve Hareket Sistemi

Bir hücrelilerde gelişmiş bir destek ve hareket sistemi yoktur. Aktif Hareket: Sil veya kamçı ile gerçekleşir. Aktif hareket sırasında enerji harcanır. Vücudun şeklini turgor basıncı destekler.

Bitkilerde Destek ve Hareket Sistemi

Selüloz çeper ve turgor basıncı tüm bitkilerde desteklik sağlar. Pek doku ve sert doku yüksek yapılı bitkilerin iskelet sistemini oluşturur. Bitkilerin yönelme ve irkilme hareketleri pasif harekettir.

Hayvanlarda Destek ve Hareket Sistemi

Dış İskelet : Omurgasız canlılarda vücudun dış yüzeyinde bulunan yapılardır. Ektoderm kökenlidir. Kaslar iskelete içten bağlıdır. Büyümeyi sınırlandırır. Bu yüzden zaman zaman değiştirilir. Kitinden oluşur.

İç İskelet : Mezoderm kökenlidir. Vücudun içinde bulunur. Kaslar iskelete dıştan bağlıdır. Bir süre canlı ile beraber büyür. Tüm omurgalılarda ayrıca omurgasızlardan süngerler ve derisi dikenlilerde bulunur.

İnsanda Destek ve Hareket Sistemi

1-) Kıkırdak ( Kondrosit) Doku : Kıkırdak hücrelerine kondrosit denir. Kıkırdak dokuda kan damarları bulunmaz madde alışverişi bağ dokudan sağlanır. 3 çeşit kıkırdak doku vardır.

A-) Hiyalin Kıkırdak : Az sayıda liften oluşur baskıya çok dayanıklıdır. Embriyonun iskeletinde, burun ucunda, soluk borusunda ve kaburga uçlarında bulunur.

B-) Elastik Kıkırdak : Kolojen lifleri azdır. Bükülmeye karşı dayanıklıdır. Kulak kepçesi, kulak yolu, östaki borusunda bulunur.

C-) Fibröz Kıkırdak : Kollojen lifleri çok fazladır. Baskıya dayanıklıdır Omurlar arasında bulunur.

2-) Kemik Doku : Kemik doku hücrelerine östeosit denir. Ara maddesine osein denir. Kemikler arasındaki boşluklara lakün kemiğin dışındaki zara periost zar denir.

A-) Uzun Kemikler : Kol ve bacaklarda bulunan uzun kemikler 2 ucu şişkin silindir şeklindedir. Uç kısımları süngerimsi kemik, orta kısmı ise sert kemiktir. Süngerimsi kemik içerisinde kırmızı kemik iliği, sert kemik içerisinde sarı kemik iliği bulunur.

B-) Kısa Kemik : El ayak bilek kemikleri kısa kemiklere örnektir. Eni boyu kalınlığı birbirine eşittir. Dış kısmı sıkı iç kısmı süngerimsi kemik dokudur. Kırmızı kemik iliği bulundururken, sarı kemik iliği bulundurmaz.

C-) Yassı Kemik : Genişliği fazla olan kemiklerdir. Sarı kemik iliği bulundurmazlar. Dışı sıkı içi süngerimsi dokudaki kemiklerden oluşur. Kafatası, kaburga, göğüs ve köprücük kemikleri örnek olabilir.

İskeletin Görevleri

  1. Vücuda diklik verir.
  2. Kas ve eklemlerle birlikte harekete yardımcı olur.
  3. İç organlara bağlanma yüzeyi oluşturur.
  4. İç organları korur.
  5. Kırmızı kemik iliği sayesinde alyuvar hücresi oluşturur.
  6. İnorganik maddelerin depolanmasını sağlar.

İskelet Gelişimini Etkileyen Faktörler

  1. Hormonlar : STH, Tiroksin, Kalsitonin ve Parathormon
  2. Mineraller : Kalsiyum, Magnezyum, Fosfor
  3. Vitaminler : D vitamini, C vitamini ve A vitamini

Eklemler

A-) Oynar Eklemler : Kol ve bacaklarda bulunur. Eklem kıkırdağı ile örtülür. Buna eklem kapsülüde denir. Hiyalin kıkırdaktan oluşur. Eklem kapsülünün içerisinde sinoviyal sıvı bulunur. Bu sıvı sayesinde eklemlerin kayganlığı sağlanır. Eklemler ligament denilen bağlar ile kemiklere bağlanır.

B-) Az Oynar Eklem : Hareketi sınırlıdır. Kıkırdaklar disk şeklini almıştır. Omurlar arasında bulunur. Eklem kapsülü ya da sıvısı bulundurmaz. Eğilme ve bükülme hareketlerine izin verir.

C-) Oynamaz Eklem : Eklem kapsülü ya da sıvısı bulundurmaz hareketsizdir. Kemikler testere dişi gibi birbirine geçmiştir. Alt çene hariç tüm kafatası kemikleri ve kalça kemiği oynamaz eklem grubundadır.

Kas Doku : Kas hücrelerine sarkolemma denir. Ara maddesine sarkoplazma denir. Kasın kasılmasını sağlayan protein yapılı aktin ve miyozinlere miyofibril denir.

Kas Tonusu : İskelet kaslarının birey bilinçli olduğu süre içerisinde hatta uyku halinde bile bir miktar kasılı olmasıdır.

Kas Sarsısı : Uyarılan bir kasın kasılıp gevşemesidir. Gizli evre (latent) kasılma evresi ve gevşeme evresinden oluşur.

Fizyolojik Tetanos (Kramp) : Kasa sık sık uyarı gelir ise kas gevşemeye fırsat bulamayıp kasılı halde kalır. Buna fizyolojik tetanos ya da kramp denir.

Ya Hep Ya Da Hiç Yasası : Kasların kasılabilmesi için gerekli olan şiddete eşik şiddeti denir. Eşik şiddetinin altındaki hiçbir uyarıya kas cevap vermez. Üstündeki her uyarıya kas cevap verir.

Kasılma sırasında Z şeritleri birbirine yaklaşır. I bandı daralır. H bandı daralır veya kaybolur. Sarkomer daralır. Kasın boyu kısalır. Eni genişler. Hacmi değişmez. A bandı ve miyozin değişmez. Aktin ve miyozinler birbirinin üzerine kayar fakat boyları değişmez

Etiketler

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

13 + seventeen =

Kapalı

Reklam Engelleyici Algılandı

Lütfen reklam engelleyici kullanıyorsanız, kapayıp tekrar girmeyi deneyiniz.