Lise Notları

Canlıların Temel Bileşenleri (Biyoloji)

                           Canlıların Temel Bileşenleri
  İnorganik Bileşikler                                                       Organik Bileşikler

– Su                                                                                                    – Karbonhidratlar
– Mineraller                                                                                           – Proteinler
– Asitler ve Bazlar                                                                                  – Yağlar
                                                                                                         – Vitaminler
                                                                                                         – Nükleik Asitler
İnorganik Bileşikler  
Su
 – En iyi çözücüdür .
 – Sindirimde kullanılır. (Hidroliz)
 – Boşaltım maddelerinin gereken organlara taşınmasını sağlar.
 – Fotosentezde üretime katılır.
 – Enzimlerin çalışmasını sağlar.
 – Canlılarda büyüme ve gelişmeyi sağlar.

Mineraller

Demir (Fe) : Hemoglobinin yapısına katılır.
Magnezyum (Mg) : Klorofil yapısına katılır.
Sodyum (Na) : Kanın ozmotik basıncının ayarlanmasında etkilidir.
Kalsiyum (Ca) : Kemik yapısına katılır.
Potasyum (K) : Sodyum ile birlikte çalışır. Kas kasılması ve sinir iletiminde etkilidir
Klor (CI) : Sodyum ile birlikte çalışır. Fazla mineralin vücuttan atılmasını sağlar.
İyot (I) : Troksin (metabolizma hızını arttıran hormon) hormonu üretiminde rol oynar
Fosfor (P) : ATP ‘nin yapısına katılır.
Flor (F) : Diş minesine katılır. Dişin parlaklık kazanmasını sağlar.
Asitler ve Bazlar
Enzimler belirli bir PH aralığında çalışır.
Örnek  :     Ağızda ———–>> nötr (Amilaz – Pityalin)
                   Midede –———>> Asidik (Pepsin)
                   Bağırsak ———>> Bazik (Maltoz – Sükroz)
Organik Bileşikler  
Karbonhidratlar
Genel formülleri : Cn(H2O)n
Örnek : C6H12O6 (Glikoz)
Temel elementleri :  C (monosakkaritler) , H(disakkaritler) , O(polisakkaritler)

Monosakkaritler
-Hidroliz edilemezler. Hücre zarından direkt geçer
3 e ayrılır :
 
 1 – Triozlar(3C)                              2- Pentozlar(5C)                  3- Heksozlar(6C)                             – PGA (Fosfogliser Asit)                 – Riboz (ATP , RNA)                 -Glikoz

– PGAL (Fosfogliseraldehit)            – Deoksiriboz (DNA)                  -Fruktoz

– Galaktoz 
                                                                                            >(Kapalı formülleri Cn(H2O)n                                                                                                                                             gibi açık formülleri farklıdır)
> Karbonhidrat monomer yapıtaşı.
Disakkaritler   
(+ ile gösterilenler = Glikozit bağı

Bitkisel Kaynaklı :     Glikoz + Glikoz  Dehidrasyon>> Maltaz + H2O (Maltaz: Arpa şekeri)
                                                      <<Hidroliz

Glikoz + Fruktoz Dehidrasyon>> Sükroz + H2O (Sükroz: Çayşekeri)

                                                                 << Hidroliz
Hayvansal Kaynaklı : Glikoz + Galaktoz Dehidrasyon>> Laktoz + H2O (Laktoz : Süt Şekeri)
                                                      << Hidroliz

Dehidrasyon Tepkimesi      
(o = Monomer   O = Polimer)
o + o + o + o + ……….——> O+(n-1)H2O
Hidroliz Tepkimesi
O + (n-1)H2O —-> o + o + o + o + …………..

Polisakkaritler (Hücre zarından geçemez.)
– n(Glikoz)Dehidrasyon>> Polisakkarit + (n-1)H2O
Doğada Bulunan 4 Polisakkarit
Nişasta: Bitkilerin depo polisakkaritleridir. İyotla maviye boyanır. Lökoplast denilen organelde bulunur.
Glikojen : Hayvanlardaki depo polisakkarittir. Kas ve karaciğerde depolanır.
Kitin: Azotlu polisakkarit. Böceklerin dış iskeletlerini oluşturur.
Selüloz : Bitkilerin Hücre çeperini (duvarı) oluşturur. (Hayvanlar selülozu sindiremezler)


Exit mobile version